Украина Ресейдің терең тылына соққы беретін дрондарды қалай өндіріп жатыр?
Ресейдің жаппай зымырандық соққылары мен әуе шабуылдары қаупіне қарамастан, Украина өз аумағында отандық әскери-өнеркәсіп кешенін, соның ішінде алыс қашықтыққа ұшатын ұшқышсыз ұшу аппараттары (ҰҰА) мен зымырандар өндірісін қарқынды дамытуда. Швейцариялық NZZ басылымы Киевтегі ең құпия әрі стратегиялық маңызы бар кәсіпорындардың бірі — «Fire Point» компаниясының жұмысына шолу жасады https://www.nzz.ch/international/geheimfabrik-fire-point-ukraine-produziert-langstreckendrohnen-ld.10004142.
Инженерлер мен геймерлердің жобасы
«Fire Point» компаниясы 2022 жылы Ресейдің кең ауқымды басып кіруінен кейін құрылған. Кәсіпорынның негізін қалаушылар — IT мамандары, инженерлер, сәулетшілер және тіпті компьютерлік ойын дизайнерлері. Олар бастапқыда қарапайым шеберханалардан бастап, қазіргі уақытта Ресей аумағындағы стратегиялық нысандарды жоюға қауқарлы ірі әскери өндіріске айналды.
Ресейлік барлау қызметі мен әуе соққыларынан қорғану үшін зауыттар өте құпия жағдайда жұмыс істейді. Өндіріс орындары бір жерде шоғырланбаған, олар Киев пен оның айналасындағы бірнеше жасырын ангарлар мен қоймаларға бөлінген. Кәсіпорында 500-ден астам маман еңбек етеді.
Қару-жарақ түрлері: Дрондардан дыбыстан жүйрік зымырандарға дейін
«Fire Point» кәсіпорны Украина қарулы күштерін арзан, бірақ тиімділігі жоғары қарумен қамтамасыз етіп отыр:
- FP-1 «Камикадзе» дроны: Бұл — компанияның басты бренді. Ұшу қашықтығы 1600 шақырымға жетеді. Ол 50 келіден 120 келіге дейінгі жарылғыш затты таси алады. Украинаның Ресей ішіндегі мұнай өңдеу зауыттары мен әскери қоймаларына жасаған сәтті шабуылдарының 60%-дан астамы осы FP-1 дрондарының үлесіне тиесілі. Бір дронның өзіндік құны шамамен 50 000 еуроны құрайды. Компания күніне осындай жүздеген дрон шығару деңгейіне жеткен.
- FP-5 «Flamingo» қанатты зымыраны: Салмағы 1 тоннадан асатын жарылғыш тиелген бұл зымыран 3000 шақырымға дейін ұша алады. Ол ресейлік радиоэлектронды күрес (РЭБ) жүйелеріне төтеп бере алатын заманауи бағыттау қондырғыларымен жабдықталған.
- FP-7 және FP-9 баллистикалық зымырандары: Компания қазіргі уақытта дыбыстан жүйрік жаңа баллистикалық зымырандарды сынақтан өткізуде. Салыстырмалы түрде алғанда, олар американдық ATACMS зымыранынан екі есе арзанға түседі, бірақ қуаты жағынан кем түспейді. FP-9 зымыранының радиусы (850 шақырым) Мәскеуге дейінгі нысандарды тікелей көздеуге мүмкіндік береді.
Бюрократиялық кедергілер және халықаралық амбиция
Компанияның бас конструкторы Денис Штилерманның айтуынша, олар өндірісті Еуропа елдеріне (мысалы, Нидерландыға) көшіруді ойластырған. Алайда еуропалық қатаң бюрократия мен зауыт салуға рұқсат алудың ұзақ уақыты (1,5 жылдан астам) бұл жоспарды тежеген. Қазіргі уақытта компания тек Даниямен ғана зымыран отынын шығару бойынша бірлескен жобаны сәтті жүзеге асыруда.
Сонымен қатар, компания БАӘ-нің «Edge Group» холдингімен серіктестік орнатып, халықаралық деңгейге шығуды және 2027 жылға қарай құны 1 миллион доллардан аспайтын арзан, бірақ тиімді зымыранға қарсы әуе қорғаныс жүйесін жасап шығаруды мақсат етіп отыр.
Түйін: NZZ материалында айтылғандай, Украинаның «Fire Point» сияқты жекеменшік әскери компаниялары Батыс көмегіне ғана иек артпай, соғыс жағдайында заманауи және жоғары технологиялық қаруды қысқа мерзімде жасап шығарудың бірегей үлгісін көрсетіп отыр. Таяу уақытта бұл өндіріс соғыстың барысын, әсіресе Ресейдің тылындағы жағдайды түбегейлі өзгертуі мүмкін.